وبلاگی برای همۀ طراحان وب

یکی از مشکلاتی که در وب فارسی با آن مواجه هستیم، محدودیت فونت است. متاسفانه در وب فارسی ما محدود به سه فونت هستیم که بر روی تمامی سیستم ها نصب شده است. فونت arial, Tahomaو mono-type تنها فونتهایی هستند که می‌توانیم از آنها استفاده کنیم در حالی که برای زبان انگلیسی حداقل نزدیک به 10 فونت در دسترس است.

از مدتها قبل طراحان از شیوه های مختلفی برای استفاده از فونت‌ها در وب استفاده کرده اند. یکی از شیوه های رایج، جایگزینی متن با تصویر بود. طراح متن مورد نظر را با فونت مورد نظرش در نرم افزار گرافیکی می‌نوشت و آن را به طرح خود منتقل می‌کرد. این شیوه محدودیت ‌هایی را به همراه داشت که یکی از آنها بالا رفتن حجم صفحات وب بود. بعد از مدتی طراحان به فکر استفاده از شیوه های دیگری افتادند که یکی از این شیوه‌ها استفاده از تکنیک sIFR بود. در این متد، فونت خود را داخل یک فایل فلش قرار می‌دهید و یک فایل جاوااسکریپت را نیز به صفحه خود اضافه می‌کنید. این فایل جاوااسکریپت در هر جایی که قرار بود فونت مورد نظر نمایش یابد، متن آن بخش را مخفی می‌کرد و به جایش یک فایل فلش را قرار می‌داد که همان متن را با فونت مورد نظر شما نمایش می‌داد. این فایل فلش قابلیت خوبی داشت و با کوچک شدن عرض صفحه قابلیت scaleشدن را دارا بود و به هم ریخته نمایش داده نمیشد ولی این شیوه نیز محدودیت های خود را داشت.
نخست اینکه باعث کندی صفحه می‌شود و کاربر حتماً باید جاوااسکریپت و فلش را بر روی مرورگرش فعال می‌کرد تا بتواند فونتها را ببیند. مورد دوم اینکه پیاده سازی این تکنیک بر روی سایت بسیار زمان بر و پیچیده بود. در نهایت مشکلی که برای استفاده از این تکنیک وجود داشت این بود که با زبان فارسی مشکل داشت. متن فارسی در این تکنیک یا نمایش داده نمیشد و یا به شکل بی هم ریخته نمایش میافت. البته دوستان با کار کردن بر روی فایل های sIFR توانسته بودند که مشکل نمایش حروف فارسی رو حل کنند ولی همچنان کپی کردن متنی که توسط sIFR ایجاد شده بود، امکان پذیر نبود.

پس از این برخی از توسعه دهندگان بر روی تکنیکی دیگر کار کردند که فونت ها را با استفاده از جاوااسکریپت و قابلیتهای مانند SVG در مرورگر، در صفحه، رسم کنند. بر این اساس، cufon شکل گرفت. در این سرویس شما فونت را به سایت مربوطه آپلود می‌کنید و در عوض یک فایل جاوااسکریپت دریافت می‌کنید که می‌توانید آن را در صفحه استفاده کنید و متن شما با فونت مورد نظرتان به نمایش در می‌آمد. کوفون هم مشکلات خودش را داشت. از طرفی باعث کند شدن صفحه می‌شد و دوم اینکه زبان فارسی را پشتیبانی نمی‌کرد (و همچنان پشتیبانی نمی‌کند). البته دوستان بر روی این پروژه کار کرده اند و در حال حاضر کوفون برای زبان فارسی نیز در دسترس است. در پی نوشت همین پست می توانید اطلاعات تکمیلی را بخوانید.

بعد از همه گیر شدن مرورگر فایرفاکس و پس از آن ارائه مرورگرهای اپرا، سافاری برای ویندوز و کروم، پشتیبانی از قابلیت های CSS3 گسترش پیدا کرد در نتیجه پشتیبانی از قابلیت @font-face افزایش یافت. با استفاده از این قابلیت می‌توان فونتی را به صفحه پیوست کرد و در صورتی که این فونت بر روی سیستم کاربر موجود نباشد، از روی server دریافت شده و برروی سیستم کاربر قرار می‌گیرد و شما می‌تواند از هر فونتی که دوست دارید بر روی وب استفاده کنید.

تنها مشکلی که وجود داشت، مرورگر اینترنت اکسپلورر بود که تا قبل از نسخه 9 از این قابلیت پشتیبانی نمی‌کرد. البته مایکروسافت، سالها قبل فرمت EOT را برای پیوست فونت به صفحه ایجاد کرده بود. مایکروسافت امیدوار بود که این استاندارد را ترویج دهد ولی هیچ مرورگری از این فرمت پشتیبانی نکرد.

در حال حاضر می‌توان فونت ها را با فرمت TTF به صفحه پیوست کرد که این فرمت توسط تمامی مرورگرهای جدید، قابل نمایش است. با استفاده از سرویس ‌های آنلاین نیز می‌توان همین فرمت TTF را به فرمت EOT تبدیل کرد تا مرورگرهای اینترنت اکسپلورر نیز بتوانند فونت های شما را به شکل درستی به نمایش بگذارند. علاوه بر این فرمت، کنسرسیوم جهان وب، فرمت WOFF را هم پیشنهاد کرد که حجم کمتری را ارائه می‌دهد و هم می‌توان حق نشر فونت را هم در آن حفظ کرد. خوشبختانه مرورگرهای فایرفاکس و اپرا و آی ای 9 از این فرمت پشتیبانی کره اند و به نظر می‌رسد که در آینده نزدیک این فرمت در تمامی مرورگرها پشتیبانی شود. با استفاده از این سه فرمت می‌توانید هر فونتی را بر روی وب استفاده کنید و مطمئن خواهید بود که فونتتان در مرورگرهای مختلف جدید و قدیمی به درستی نمایش داده می‌شود. تنها سیستم عامل iOS نسخه  قدیمی است که تنها از فرمت فونت SVG پشتیبانی می‌کند ولی این مشکل iOS نیز در نسخه 4.2 حل شده است. اکنون مرورگر این سیستم عامل می‌تواند فونت‌های TTF را نیز بخواند.

یکی از مشکلاتی که طراحان وب را تهدید می کند،‌ قیمت پایین طراحی است. اکثر مشتریانی که هزینه های پایینی برای طراحی پیشنهاد می دهند،‌ اغلب درخواست های غیر معقول و زیادی دارند که انجام دادن تمامی آنها زمان زیادی را از طراحی می گیرد. احتمالا شما نیز به عنوان طراح وب برای برخی از این مشتریان کار کرده اید. حال چگونه می توانیم از این مشتریان فاصله بگیرم و افرادی را به سوی خود جذب کنیم که هزینه بالاتری برای طراحی پرداخت می کنند ؟ در ادامه چند شیوه برای جذب مشتریان بهتر آورده شده است. مقاله ای که می خوانید مخلوطی از نکاتی است که در پست های مختلف همچون این مقاله و این،‌ در وب موجودند و شرایطی و مواردی که در مقاله ذکر می شود، با شرایط کشور خودمان نیز سازگاری دارد.

با به کار گیری این موارد می توانید افراد مناسب تری را به سوی خود جذب کنید و با همان میزان کاری که قبلا انجام می دادید، درآمد بیشتری داشته باشید.

در طراحی تعامل، کاربردپذیری (به انگلیسی: Usability) شاخصه‌ای است که میزان سهولت کاربری یک ابزار را نشان می‌دهد.
تعریف کاربردپذیری از دیدگاه « سازمان بین‌المللی استانداردسازی »: میزانی که یک محصول می‌تواند توسط کاربران خاصی برای رسیدن به هدفی معین، مورد استفاده قرار گرفته و در حین استفاده، ضمن داشتن اثربخشی و کارایی، رضایت کاربر را در زمینهٔ مورد استفاده تأمین کند.

روز جهانی کاربردپذیری از سال 2005 هر ساله در سراسر جهان برگزار شده و اکنون در بیش از 43 کشور دنیا در این روز سمینارهایی درباره کاربردپذیری برگزار می شود. هدف از برگزاری این سمینار ها،‌ آشنایی با مباحث کاربردپذیری و مهندسی کاربردپذیری است و در این سمینار ها شیوه های طراحی کاربر محور تبلیغ می شود. برای اولین بار در ایران هم به همت پرهام باغستانی،‌ در روز 20 آبان (12 نوامبر) سمیناری در فرهنگ سرای رسانه برگزار می شود و جمعی از دوستان فعال در وب در مورد usability صحبت خواهند کرد. مراسم در روز پنجشنبه از ساعت 10 صبح الی 14 در محل فرهنگسرای رسانه در میدان ولیعصر، بلوار کشاورز برگزار می شود 

سخنرانان این مراسم بدین قرارند:
- پرهام باغستانی
- امیرعباس عبدالعلی
- محمدرضا محمدعلی
- سید مهدی حسینی
- آیدا رنگی
- شایان شلیله
- فرشاد ذوالفقاری
- بهزاد علی بیگی
- فرید ارض پیما

موضوع سخنرانی من هم در مورد کاربردپذیری و موبایل وب است. استفاده از موبایل برای وب در سال های اخیر بسیار مورد توجه قرار گرفته و اکنون افراد زیادی در سراسر دنیا از موبایل برای دستیابی به وب استفاده می کنند. در آینده نزدیک تعداد افرادی که از موبایل برای وب گردی استفاده می کنند نیز افزایش چشمگیری خواهد داشت ولی در حال حاضر استانداردها نو پا هستند و قابلیت های مرورگرهای وب مخصوص موبایل،‌ بسیار متفاوت و نا همگون است. با این حال می توان با به کارگیری شیوه هایی،‌با صرف زمانی کم، نسخه موبایل سایت را به سبکی فراهم کرد که در مرورگر های جدیدتر موبایل،‌سایت شما به درستی نمایش یابد. اطلاعاتی در مورد شیوه های جدید طراحی وب برای موبایل در سخنرانی ارائه خواهم داد. بعد از پایان مراسم،‌اسلاید ها و احتمالا مقاله ای در مورد طراحی وب برای موبایل در همین سایت منتشر خواهد شد.

برای کسب اطلاعات بیشتر درباره این سمینار به سایت usability.ir مراجعه کنید.
در ضمن شرکت برای عموم آزاد و رایگان است.

این پادکست اولین پادکست سایت WeDesign به حساب می‌آید. از این به بعد، سعی می‌کنیم، گه گاه اخبار مربوط به طراحی وب را به شکل پادکست منتشر کنیم. شاید در آغاز کار سرعت انتشار پادکست‌ها زیاد نباشد و یا کیفیت و نظم لازم را دارا نباشد ولی هدف ما این است که بتوانیم در نهایت، این بخش را منظم کنیم و به شکل ساخت یافته، اخبار مربوط به طراحی وب را برای شما نقل کنیم.
در این پادکست در مورد سه موضوع بحث می‌کنیم

1. آیا طراحی وب در حال مرگ است ؟
2. ابزار‌های توسعه جدید از تویتر
3. تاثیر سرعت سرور های سایت در پیج رنک سایت

آیا طراحی وب در حال مرگ است ؟

مقاله‌ای بسیار جالب در این مورد در سایت اسمشینگ نوشته شده است به نام هنر طراحی در حال مرگ. در این مقاله به نکاتی کلیدی در طراحی اشاره شده است. طبق آمار نزدیک به 75 درصد از مقالات آنلاین مربوط می‌شود به آموزش ابزارهای طراحی وب و معرفی نرم افزارها و ابزارهای رایگان طراحی ولی عملاً مقاله مناسبی برای آموزش اصول طراحی منتشر نمی‌شود.

podcast: 

podcast1.mp3

یکی از مواردی که به میزان زیادی بر روی کیفیت طراحی تأثیرگذار است، انتخاب رنگ‌های مناسب برای طراحی است. انتخاب رنگ نامناسب می‌تواند یک طرح برجسته را نابود کند و برعکس، انتخاب صحیح رنگ باعث می‌شود که یک طرح متوسط، خیلی جذاب به نظر برسد.

چشم انسان به شدت به رنگ حساس است. انسان با چشم غیر مسلح می‌تواند تا 500 سایه مختلف از رنگ خاکستری را از هم تشخیص دهد. دراین میان، چشم، بیشترین حساسیت را نسبت به رنگ سبز دارد.

این موارد نشان می‌دهد که رنگ‌ها، نقشی اساسی را در طراحی بازی می‌کنند ولی نکته‌ای که اغلب فراموش می‌شود این است که هستند افرادی که قادر به دیدن رنگ‌های خاصی نیستند و به اصلاح کور رنگ هستند. میزان کوررنگی متفاوت است و کوررنگ 100 درصد شخصی است که تقریباً همه چیز را به شکل سیاه و سفید و طیفی از رنگ خاکستری می‌بیند. نخست اطلاعاتی در مورد کوررنگی ذکر می شود.

کوررنگی چیست ؟

کوررنگی یک بیماری ارثی است که در آن فرد قادر به تشخیص یک یا برخی از رنگ‌ها نیست. سلول‌های مخروطی چشم فرد مذکور فاقد رنگ دانه‌هایی هستند که موجب دیدن رنگ‌ها می‌شوند. این بیماری در بین مردان شایع تر است.

بر خلاف تصور عموم، بسیاری از افراد کوررنگ، قادر به دیدن رنگ‌های مختلف هستند و تنها بخش بسیار اندکی از افراد به کوررنگی کامل مبتلا هستند و همه چیز را به شکل طیفی از رنگ خاکستری می‌بینند.